Hipersekurytyzacja i repolitycyzacja. Debata polityczna wokół modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP po 2022 roku
DOI:
https://doi.org/10.34752/enddvy83Słowa kluczowe:
hipersekurytyzacja, repolityzacja, debata polityczna, modernizacja techniczna Sił Zbrojnych RP po 2022 rokuAbstrakt
Wraz z wybuchem pełnoskalowej wojny na Ukrainie w 2022 r. modernizacja techniczna Sił Zbrojnych RP gwałtownie przyspieszyła, znacznie przekraczając zarówno wielkość, jak i ramy czasowe wcześniej ogłoszonych planów. Działania nie spowodowały, że zakupy uzbrojenia oraz zwiększenie wydatków na cele obronne stały się przedmiotem standardowego sporu politycznego. Przeciwnie, wszystkie główne siły polityczne pozostawały zgodne, że nowe zakupy uzbrojenia oraz zwiększenie wydatków obronnych jest konieczne. Celem artykułu jest analiza debaty publicznej wokół modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP. Podstawą teoretyczną pracy jest teoria sekurytyzacji. Hipoteza zakłada, że aktorzy sekurytyzujący prowadzą dyskurs bezpieczeństwa w dwóch kierunkach: hipersekurytyzacji i selektywnej repolitycyzacji. Ta pierwsza objawia się podkreślaniem ogromnej skali zagrożenia dla bezpieczeństwa militarnego państwa polskiego i nawoływaniem do znaczącego zwiększania skali podejmowanych środków nadzwyczajnych. Selektywna repolitycyzacja natomiast skoncentrowana jest na kwestiach pobocznych i pośrednio związanych z głównym zagrożeniem. Zastosowane metody badawcze dla weryfikacji postawionej hipotezy to analiza dyskursu i analiza treści w części dotyczącej debaty publicznej i sporu politycznego wokół modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP i stanu realizacji programów zakupu uzbrojenia oraz analiza danych w części dotyczącej wydatków obronnych Polski po 2022 roku. Przeprowadzone analizy debaty publicznej oraz danych wskazują, że aktorzy sekurytyzujący rzeczywiście prowadzą dyskurs bezpieczeństwa w kierunku hipersekurytyzacji i selektywnej repolitycyzacji. Wszystkie główne siły polityczne konsekwentnie wskazują na ogromną skalę zagrożenia i konieczność zwiększania wydatków na cele obronne. Wybiórcza repolitycyzacja powoduje natomiast, aktorzy sekurytyzujący wskazują na kwestie poboczne, związane z podejmowanymi środkami nadzwyczajnymi i czynią je elementem standardowego dyskursu politycznego.
Pobrania
Bibliografia
Piśmiennictwo
Pokaż w Google Scholar
Andzans M., Small Powers, Geopolitical Crisis and Hypersecuritisation: Latvia and the Effects of Russia’s Second War in Ukraine, “Central European Journal of International and Security Studies” 2023, t. 17, nr. 2.
Pokaż w Google Scholar
Blakey J., What repoliticisation means and requires: Creating the climate for disagreement, “Political Geography” 2024, t. 115.
Pokaż w Google Scholar
Budżet obrony narodowej wykonany w 99,91%, “Polska Zbrojna” 08 styczeń 2025, https://polska-zbrojna.pl.
Pokaż w Google Scholar
Buzan B., The United States and the Great Powers: World Politics in the Twenty-First Century, Cambridge 2004.
Pokaż w Google Scholar
Buzan B, Wæver O. i de Wilde J., Security: a new framework for analysis, Boulder, 1998.
Pokaż w Google Scholar
Dmitruk T., Wydatki obronne Polski w 2023 roku, “Dziennik Zbrojny”, 20 kwiecień 2024, https://dziennikzbrojny.pl.
Pokaż w Google Scholar
Floyd R., Security and the Environment: Securitisation Theory and US Environmental Security Policy, Cambridge 2010.
Pokaż w Google Scholar
Forum Obywatelskiego Rozwoju, 16 październik 2024, https://for.org.pl, “Komunikat 23/2024: Budżet na 2025 rok – deficyt (nie)odpowiedzialności”.
Pokaż w Google Scholar
Gorąco w Polsat News. “Zacznijcie dbać o interesy Polski (…) a nie cieszcie się, że Wam ktoś uścisnął rękę”, “Najwyższy Czas”, 27 luty 2023, https://nczas.com.
Pokaż w Google Scholar
Hansen L. i Nissenbaum H., Digital Disaster, Cyber Security, and the Copenhagen School, “International Studies Quarterly” 2009, t. 53.
Pokaż w Google Scholar
ifo Institute, 04 styczeń 2024, https://www.ifo.de, “EconPol Europe: Only Estonia and Lithuania Achieve NATO’s 2 Percent Target with Sound Public Finances”.
Pokaż w Google Scholar
Konfederacja, 27 luty 2023, https://konfederacja.pl, “Po stronie Polski – Obronność”.
Pokaż w Google Scholar
Konferencja Ambasadorów RP, 02 kwietnia 2023, https://ambasadorowiedotorg.wordpress.com/, “Czy Polska jest bezpieczna? Modernizacja Polskich Sił Zbrojnych”.
Pokaż w Google Scholar
Krajewski: Utrzymamy wszystkie rozpoczęte kontrakty zbrojeniowe, “WNP.PL”, 22 paźdzeirnik 2023, https://www.wnp.pl.
Pokaż w Google Scholar
Landwehr C., Depoliticization, Repoliticization, and Deliberative Systems, [w:] Anti-Politics, Depoliticization, and Governance, red. P. Fawcett, M. Flinders, C. Hay, M. Wood, Oxford 2017.
Pokaż w Google Scholar
Lewica.org, https://lewica.org.pl, “Polityka obronna RP-perspektywa modernizacji Sił Zbrojnych i przemysłu zbrojeniowego w Polsce”.
Pokaż w Google Scholar
Mariusz Błaszczak: Nie tylko podpisuję umowy, broń trafia już do polskich garnizonów, “Polska Agencja Prasowa”, 19 styczeń 2023, https://www.pap.pl.
Pokaż w Google Scholar
Mcmanus I., The Repoliticization of the Welfare State, University of Michigan Press 2022.
Pokaż w Google Scholar
Meet Europe’s coming military superpower: Poland, “Politico”, 21 listopad 2022, https://www.politico.eu.
Pokaż w Google Scholar
Military Balance 2024, International Institute for Strategic Studies, Londyn 2024.
Pokaż w Google Scholar
Ministerstwo Obrony Narodowej, https://www.gov.pl/web/obrona-narodowa, “Modernizacja techniczna SZRP. Black Hawk”.
Pokaż w Google Scholar
Ministerstwo Sprawiedliwości, 30 paźdzernik 2024, https://www.gov.pl, “Pierwszy merytoryczny raport z prac Komisji ds. badania wpływów rosyjskich i białoruskich”.
Pokaż w Google Scholar
Palowski J., Dlaczego nie ma offsetu w kontraktach z Koreą? MON odpowiada, “Defence24”, 06 luty 2023, https://defence24.pl.
Pokaż w Google Scholar
PiS tylko zapowiada wielką armię, uzbrojenia nadal nie ma, “WNP.PL”, 5 wrzesień 2022, https://www.wnp.pl/przemysl-obronny.
Pokaż w Google Scholar
Polska będzie kupować uzbrojenie od nowych dostawców?, “RMF24”, 02 styczeń 2024, https://www.rmf24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Poncyljusz: Jak uratować Kraba – usiąść do negocjacji z Koreańczykami, zdefiniować potrzeby, rozwinąć polski przemysł, “Defence24”, 25 luty 2023, https://defence24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Poseł Paweł Bejda pyta MON o kwestię produkcji moździerzy Rak, “ZBiAM”, 29 kwiecień 2023, https://zbiam.pl (dostęp: 28.02.2025).
Pokaż w Google Scholar
Powinniśmy ponieść wysokie koszty unowocześnienia armii? Odpowiedź Polaków jest jednoznaczna, “Super Express”, 11 lipiec 2023, https://polityka.se.pl.
Pokaż w Google Scholar
Siemoniak: priorytetem w zakupach dla wojska powinna być obrona przeciwrakietowa i przeciwlotnicza, “Defence24”, 12 kwiecień 2022, https://defence24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Śmigłowce AW101 dla Marynarki Wojennej przylecą z opóźnieniem, „Rzeczpospolita”, 23 maja 2022, https://radar.rp.pl.
Pokaż w Google Scholar
Sondaż: Polacy nie chcą likwidacji CBA i IPN. Popierają wydatki na armię i budowę CPK, “RMF24”, 6 listopad 2023, https://www.rmf24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Tusk o kontraktach zbrojeniowych: przegląd z intencją kontynuacji, “Defense24”, 27 grudzień 2023, https://defence24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Uzbrojenie bez zmian. Minister Kosiniak kontynuuje zakupy ministra Błaszczaka, “Forsal.pl”, 21 grudzień 2023, https://forsal.pl.
Pokaż w Google Scholar
Wæver O., Politics, security, theory, “Security Dialogue” 2011, t. nr. 42(4-5).
Pokaż w Google Scholar
Wiceszef MON: Stan polskiego przemysłu obronnego po 8 latach rządów PiS jest skandalem, “RMF24”, 17 marzec 2024, https://www.rmf24.pl.
Pokaż w Google Scholar
Wojewoda – Buraczyńska K., Źródła finansowania Sił Zbrojnych RP – wybrane zagadnienia, “Wiedza Obronna” 2024, t. 289, nr. 4.
Pokaż w Google Scholar
Wroński P., PO chce po wygranych wyborach przejrzeć wojskowe kontrakty Błaszczaka, “Gazeta Wyborcza”, 5 sierpień 2022, https://wyborcza.pl.
Pokaż w Google Scholar
W zakupach dla armii dominuje gigantomania, “Kultura Liberalna” nr 718 (42/2022), https://kulturaliberalna.pl.
Pokaż w Google Scholar
Źródła
Pokaż w Google Scholar
Biblioteka Jagiellońska, https://jbc.bj.uj.edu.pl, “Kancelaria Sejmu, Biuro Komisji Sejmowych, Pełny zapis przebiegu posiedzenia Komisji Obrony Narodowej (nr 5) z dnia 8 lutego 2024 r.”.
Pokaż w Google Scholar
Centrum Badania Opinii Społecznej, https://www.cbos.pl, “O bezpieczeństwie państwa i kwestiach związanych z obronnością. Komunikat z badań 79/2022”.
Pokaż w Google Scholar
Centrum Badania Opinii Społecznej, https://www.cbos.pl, “Jeszcze raz o kwestiach związanych z obronnością. Komunikat z badań. 103/2022”.
Pokaż w Google Scholar
Eurostat, https://ec.europa.eu, “EDP Notification Tables 2024”.
Pokaż w Google Scholar
Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych, https://www.bgk.pl, “Plany finansowe na lata 2024 i 2025”.
Pokaż w Google Scholar
Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych, https://www.bgk.pl, “Sprawozdania z realizacji planu finansowego Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych w roku 2023 I 2024”.
Pokaż w Google Scholar
Instytut Bronisława Komorowskiego, 21 wrzesień 2022, http://bronislawkomorowski.org, “Konferencja - Bezpieczeństwo wschodniej flanki NATO – rola Polski” [VIDEO].
Pokaż w Google Scholar
Internetowy System Aktów Prawnych, https://isap.sejm.gov.pl, “Ustawa budżetowa na rok 2023 z dnia 15.12.2022”.
Pokaż w Google Scholar
Internetowy System Aktów Prawnych, https://isap.sejm.gov.pl, “Ustawa z dnia 07.07.2023 zmieniająca Ustawę budżetową na rok 2023 z dnia 15.12.2022”.
Pokaż w Google Scholar
Ministerstwo Obrony Narodowej, https://www.gov.pl/web/obrona-narodowa, “Załączniki do decyzji budżetowych MON za lata 2023, 2024 i 2025”.
Pokaż w Google Scholar
NATO Press Release, 07.072024, https://www.nato.int, “Defence Expenditure of NATO Countries (2014-2023)”.
Pokaż w Google Scholar
SIPRI, https://milex.sipri.org/sipri, “Military Expenditure Database”.
Pokaż w Google Scholar
Strategia Bezpieczeństwa Narodowego Rzeczpospolitej Poskiej, Warszawa 2020.
Pokaż w Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Jarosław Jarząbek

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.






