Konsekwencje przestępstw przeciwko środowisku spowodowanych agresją rosyjską: problemy związane z ustaleniem odpowiedzialności i perspektywy międzynarodowego ścigania
DOI:
https://doi.org/10.34752/dq2epq77Słowa kluczowe:
ekobójstwo, międzynarodowe prawo humanitarne, konwencja ENMOD, statut rzymski, ochrona środowiska w konfliktach zbrojnychAbstrakt
W niniejszym artykule przeanalizowano ramy prawne ścigania przestępstw przeciwko środowisku wynikających z agresji Rosji na Ukrainę. Pomimo istniejących przepisów międzynarodowego prawa humanitarnego zawartych w konwencji ENMOD, protokole dodatkowym I i statucie rzymskim, próg wymagany do udowodnienia „rozległych, długotrwałych i poważnych” szkód środowiskowych pozostaje niezwykle wysoki, a do tej pory nie przeprowadzono żadnego skutecznego postępowania karnego. Ukraina udokumentowała ponad 200 postępowań karnych dotyczących zbrodni wojennych przeciwko środowisku, których szkody przekroczyły 250 mld hrywien. W badaniu przeanalizowano krajowe działania dokumentacyjne prowadzone przez agencje rządowe i inicjatywy społeczeństwa obywatelskiego, takie jak platforma EcoThreat. W badaniu zwrócono uwagę na pierwszą w historii próbę ścigania ekobójstwa w czasie wojny, dotyczącą ataku na elektrownię jądrową w Charkowie. Ostatnie wydarzenia, w tym rezolucja PACE w sprawie kodyfikacji ekobójstwa i utworzenie rejestru szkód, sugerują ewolucję międzynarodowych mechanizmów reagowania. W artykule stwierdzono, że chociaż obecne możliwości międzynarodowego prawa humanitarnego pozostają ograniczone, doświadczenia Ukrainy mogą stać się katalizatorem wzmocnienia międzynarodowych ram monitorowania środowiska i odpowiedzialności.
Pobrania
Bibliografia
1. GUIDELINES ON THE PROTECTION OF THE NATURAL ENVIRONMENT IN ARMED CONFLICT RULES AND RECOMMENDATIONS RELATING TO THE PROTECTION OF THE NATURAL ENVIRONMENT UNDER INTERNATIONAL HUMANITARIAN LAW, WITH COMMENTARY. URL: https://www.icrc.org/sites/default/files/document_new/file_list/guidelines_on_the_protection_of_the_natural_envir
Pokaż w Google Scholar
onment_in_armed_conflict_advance-copy.pdf
Pokaż w Google Scholar
2.Convention on the Prohibition of Military or Any Other Hostile Use of Environmental Modification Techniques URL: https://disarmament.unoda.org/en/our-work/weapons-mass-destruction/convention-prohibition-military-or-any-other-hostile-use-environmental-modification-techniques
Pokaż w Google Scholar
3. Convention on the Prohibition of Military or Any Other Hostile Use of Environmental Modification Techniques URL: https://treaties.un.org/doc/Treaties/1978/10/19781005%2000-39%20AM/Ch_XXVI_01p.pdf
Pokaż w Google Scholar
4. GUIDELINES ... URL: https://www.icrc.org/sites/default/files/document_new/file_list/guidelines_on_the_protection_of_the_natural_envir
Pokaż w Google Scholar
onment_in_armed_conflict_advance-copy.pdf
Pokaż w Google Scholar
5. The Additional Protocol I of 1977 to the Geneva Conventions
Pokaż w Google Scholar
of 1949. URL: https://ihl-databases.icrc.org/en/ihl-treaties/api-1977
Pokaż w Google Scholar
6. The Rome Statute of 1998. URL: https://www.icc-cpi.int/publications/core-legal-texts/rome-statute-international-criminal-court
Pokaż w Google Scholar
7. Protecting the environment during armed conflict: An inventory and analysis of international law. November 2009. URL: https://webapps.ilo.org/public/libdoc/igo/2009/447766.pdf
Pokaż w Google Scholar
8. Środowisko ma znaczenie: co przewiduje Traktat środowiskowy dla Ukrainy. URL: https://pravo.ua/wp-content/uploads/2023/07/Ekolohichnyi-dohovir.pdf
Pokaż w Google Scholar
9. Potencjalne incydenty powodujące szkody w środowisku spowodowane agresją rosyjską [Mapa interaktywna]. URL: https://ecoaction.org.ua/warmap.html
Pokaż w Google Scholar
10. PATOKA Mariia. How to Hold russia Accountable for Ecocide. URL: https://uanimals.org/media/en/statti-en/how-to-hold-russia-accountable-for-ecocide/. See also: Environmental impact of armed conflicts Resolution 2477 (2023). URL: https://pace.coe.int/en/files/31600/html
Pokaż w Google Scholar
11. Register Of Damage Caused By The Aggression Of The Russian Federation Against Ukraine. URL: https://www.rd4u.coe.int/en/
Pokaż w Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Ihor Kozych, Yurii Mykytyn
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
